કોઈ બી વાવ્યા વિના વટવૃક્ષ કર, એ વ્હેમ છે

વૃક્ષ વિણ છાયા સતત આપ્યા કરો, એ પ્રેમ છે

 

પ્રિતના ચશ્મા ચડાવુ, તોય ના દેખાય તું

બારીઓ ચોરસ તમારી, ગોળ મારી ફ્રેમ છે

 

કેમ છો? પુછો, ને પડઘો કાનમા પાછો ફરી

એટલુ કહી જાય કે ભેખડ કુશળ ને ક્ષેમ છે

વાદળોની ગાંસડી દઈ, મેળવો ફોરાં પરત

આમ ચોમાસું ફકત એક આપલે ની ગેમ છે

આશ નહી, કોઈ ખાસ નહી, અહેસાસ નહી કે શ્વાસ નહી

આલમે તારી મઝારે એ ખુદા બહુ રહેમ છે

શ્વાસને ટેકે ગુઝારી જીંદગી

લાગતી કેવી અકારી જીંદગી

મિત્ર થઈ ચાલે સફરમાં, હમસફર

હાથમાં લઈને કટારી, જીંદગી

છે શકુની ચોતરફ સંજોગના

દાવમાં સહુએ લગાવી જીંદગી

જ્યાં ફળી, ત્યાં બા અદબ પૂજાય છે

ના પચી ત્યાં છે નઠારી જીંદગી

સાંકડા સંબંધની ગલીઓ મહી

ક્યાંક અટવાતી બિચારી જીંદગી

એ ગમે, કે ના ગમે પણ સત્ય છે

મોત સુધીની સવારી જીંદગી

જ્યાં અમે કપરી ક્ષણો વાવી હતી

ત્યાં ફસલ, સંજોગની આવી હતી

 

રાતભરની વેદના કાળી સહી

ફુલ પર સંવેદના સ્ત્રાવી હશે

 

સાવ બોખે મ્હો, ફકત શ્રધ્ધા થકી

વણફળી ઇચ્છા સતત ચાવી હતી

 

હાથ લંબાવ્યો હતો પીવા અમે

ને ખુદા, તેં પ્યાસ પકડાવી હતી

 

જીંદગીની શેરીઓ પુરી કરી

મોતની સાંકળ મેં ખખડાવી હતી

દસે આંગળી ઓછી પડતી
બધી લાલસા વેઢે સડતી

કહી સ્પર્શનો પર્વત અમને, 
બની ટેરવું, ક્યાં ક્યાં અડતી

પ્રભુ તુંય છે લક્ષ્મણ જેવો 
હથેળીઓમાં રેખા નડતી 

બદન તાપવા શ્વાસે તારા 
ચહું ગ્રીષ્મ આછી કડકડતી 

રહું મઝારે સમથળ કાયમ
પછી હોય ક્યાં પડતી ચડતી

ક્યાંક મળ્યા'તાં મોઘમ મોઘમ

તોય રહો છો ચોગમ ચોગમ

એક કળી, થઇ ફૂલ મજાનું 

દાદ દીધી મેં, "ફોરમ" "ફોરમ"

રાસ રમું, પણ તારી સાથે

હાથ બળ્યાનું જોખમ જોખમ

સ્હેજ હજુ પાલવ સરકે, ને

ત્યાંજ છલકતી, મોસમ મોસમ

શ્વાસ હલેસે હાંકે રાખ્યું 

આજ સુધી, બસ લોલમ લોલમ..!!

ફાજલ પડી'તી, શબ્દોની પસ્તી
ગુંથી ગઝલ મેં, સૌથી આ સસ્તી

મુઠ્ઠી ભરી રણ, લીધું ફક્ત મેં
મૃગજળમાં તોયે ડૂબી'તી કશ્તી 

દર્પણની બીજી બાજુ જવામાં
ભૂલી ગયો હું, મારી જ હસ્તી

તારી અઝાં કે, પૂજા વિધિથી 
ચડિયાતી મારી છે મય પરસ્તી

મારા શહેરની એકલતા કરતાં
તારા નગરની પાંખી છે વસ્તી 

શંકરો, કેશવ, ને અર્જુન, હે....ન મો 
કો'ક દિ' તો એક થાળીએ જમો..!!

છે ખબર માહિર છો ચોપાટમાં 
એક દા' તો કો'કને માટે રમો 

વાકનાં બાણો પ્રથમ લાગ્યા રૂડાં
પણ હવે આવે છે સહુને અણગમો 

રાજ્યના સરવરમાં ઉભો, બગ બની
માછલીને તો હતો ઘા કારમો 

લાકડા છુટ્ટા ને ભારાની હવે
વાત સમજાશે તુરત થોડું ખમો...!!!

ભૂલા પડ્યા તારા વિચારો આજ તો 
એના નગરમાં ભીડ છે, તું ના જતો

છે સ્તંભ ને, છે ઓલિયો, પથ્થર ઘણા 
તારે હવે કરવો રહ્યો છે ઘા જ તો

અલ્લાદીને પ્રાગટ થવું છોડી દીધું
જુના દીવા નાહક ઘસીને માંજ તું 

બચપણ લઇ, બે આંગળીએ ધ્રુજતી
આજે હજુયે આંખમાં હું આંજતો 

પડઘો પડે  કાળો કલુષિ રાત થઇ 
કેવી મજાની હોય છે આ સાંજ તો 

ફરી બહાનું મળ્યું'તું દોડવા અમને સતત રણમાં

અમારે આંજવા'તા ઝાંઝવા આ કોરી પાંપણમાં 

જરા સંગાથ માગ્યો બે ઘડી, તે હાથ દઈ દીધો

અમે પામી ગયા'તા આપની કીમીયાગરી ક્ષણમાં 

બધી તે વાત સમજાવી હતી ઇતિ સુધી, અથ:થી 

છતાંયે શોધવાના છે સવાલો તારા કારણમાં 

ભલે જાહેરમાં ચર્ચા કદી હોતી નથી મારી 

અમારું સ્થાન તો નક્કી હતું હર એક ચણભણમાં 

પ્રતીબિમ્બોયે સુધ્ધા દંભમાં રાચી રહ્યા આજે

હવે દેખાય જે, સાચું નથી હોતું એ દર્પણમાં 

કહો તો શ્વાસને બે પળ હું તરછોડી શકું
ગઝલ સાથેનો નાતો કઈ રીતે તોડી શકું..??

દુઆ કર એ ખુદા, સૌ દોસ્ત છે માટીપગા
મટુકી હું ચડી ખુદ પર, હવે ફોડી શકું

સફરમાં કંટકો સંજોગના અઢળક છતાં
હજીયે હામ છે, કે રાહ પણ મોડી શકું

સબંધો થઈ ગયા પ્રતિબિંબ શા, દર્પણ ને રણ

હરણ થઈ, ઝાંઝવા પાછળ ફકત દોડી શકું

"મને ડીસ્ટર્બ ના કરશો", એટલુ દેજો લખી
મઝારે જઈ, પછી તકતી નહીં ચોડી શકું...!!

બે ત્રણ રેખા હાથોમાં તેં આપી, ભગવન
વિસ્તરવાની સઘળી પાંખો કાપી ભગવન

ઇજ્જતને બેઇજ્જત કરવા ધાર્યુ છે તેં...!!
રણ વચ્ચે સાકીની મુરત સ્થાપી ભગવન..?

શબરીના સમ, જીવતરના જંગલમાં, આંખો
થાકી ગઈ તમને ટાંપી ટાંપીને ભગવન..

અમને તો બસ હાથ મશાલી થાવુ’તું બસ,
ભડભડ કાં આ લીલા આખી ચાંપી ભગવન..

તલનો અમથો છાંટો થઈ ગ્યો એના ગાલે
ખ્યાતિ આખા જગમાં મારી વ્યાપી ભગવન...

ટહુકાને પૂછ્યું, શું તારા છે મોલ..?
ટહુકી ને ટહુકાએ કીધું, 'અણમોલ'

લખશે, એ ભુંસાશે, રહી જાશે દોસ્ત
જીવતરની પેન્સિલના કર્મોનો છોલ

ઈશ્વર તે સહેજે પણ પૂછ્યું જો હોત
તારે શું બનવુ ભઈ, દાંડી કે ઢોલ ..!!

સપના જો સાચુકલા કરવા હો તો જ

ધીરેથી આંખોની પાંપણને ખોલ

ચુંબનથી હોઠોએ ઉજવ્યું'તું મૌન
ઘટના પર તારું શું કહેવું છે, બોલ.??

Like · · Share

........#.#.....૯/૧૧ .....
માનવના માનવ સાથે સંદર્ભો ખૂટ્યા
ગૌરવ ને સિદ્ધિના રૂપે ટાવર તૂટ્યા

સ્થાવર ને જંગમના યુધ્ધે, લાગણીઓના
દંભોથી ભરચક્ક, એવા પરપોટા ફૂટ્યા

ચપટીમાં કુંપળની પેઠે મસળી નાખી
બેરહેમીથી ઈન્સાની ફૂલોને ચુંટ્યા

પથ્થર દિલ..., તારા પથ્થર દિલ બંદાઓએ
મજહબના ખંજરની અણીએ મજહબ લુંટ્યા....

ઉઠી છે જે આંધી, ગલીમા તમારી
હાવામાં લખેલી વ્યથાઓ છે મારી

તમે ના દીધી દાદ, તે ના જ દીધી
કહો કોણ આપી ગયુ’તું સુપારી..??

પ્રતિબિંબ જ્યારે ઉઠાવે સવાલો
અરીસેથી હટવાનુ લેજો વિચારી

ગગન આખું આવીને ઉભુ’તું દ્વારે
હજી તો અમે ફક્ત પાંખો પ્રસારી

મઝા જીંદગીની તો એ છે, કે સહુએ
અકારી હતી તે છતાં ના નકારી..!!

આજ થવા દે રાધા, બાકી છું જ સદા હું મીરાં
રાસ રમી લઉં, નહિંતર અમથા હોય ભલા મંજીરા

મોર મુકુટ, કે ચક્ર-આંગળી, વાંસલડી કે પિંછું
કાંઈ ન માંગુ નાથ, કરો નથના ઝગમગતા હીરા

લાગણીઓની વચ્ચે વહેતો તેજ પૂંજ ટોપલીએ
ઊર અમારાં ઉછળતાં ચૂમવાને થઈ અણધીરા

સહેજ અભરખો નથી મને પિતાંબર જરકસી જામા
પીડ સમે પૂર્યા જે વહાલે અવિરત, થઈશું લીરા

દોડ સખી ખુલ્લા પગલે ઉભી શેરીએ વ્રજની
ધૂળ ભરી લઈ ધન્ય કરૂં પગના તળિયાના ચીરા

રોજ વણુ કાવાદાવા, ને ચાખડીઓ પાખંડી
બે’ક હવે દેજો પળ, જીવવા નરસી, સંત કબીરા

વાદળો ઉતર્યા બધા, હડતાળ પર
માનવી આવી ગયો છે, ગાળ પર

"વાહનો", અ-વૃક્ષતા", ને "પાપ" સૌ
કેટલા લેબલ લગાવ્યા આળ પર

જે હતી, ફર્નીચરોમાં લુપ્ત થઈ
કોયલો ટહુકે હવે કઈ ડાળ પર..??

જંગલે કોંક્રીટ, ટિટોડી ઝુરતી
બાંધવો માળો રે ક્યા ક્યા માળ પર..!!

બહુ હવે દોડ્યા કર્યું, બિંદાસ થઈ
ચાલ, ચડવાનુ હવે છે ઢાળ પર....

’મેઘલી કાળી ઘટા’, કોરે મુકી
માંડજે લખવા ગઝલ દુષ્કાળ પર

જ્યારથી આકાશમાં માનવ ગયો
મેઘ પણ કરતો દગાબાજી થયો

કોણ ગાશે રાગ એ મલ્હારનો
જે મળે એ પૂછતા કે એ કયો ?

તું વિનવતો દ્વારકાના ધીશને
સર્વ સત્તાધીશને આનંદ ભયો

ચાતકે જળ ક્યાંકથી માગી લીધું
આદમી એક 'આમ' બસ બાકી રહ્યો

સાવ ન આવો તમે આવી રીતે...!!!
એટલે થોડો તને સાવન કહ્યો...???

તું મૃગજળ, હું હાંફ હરણની
અર્જુન તું, હું જાત કરણની

રસ્તે નહિ, પણ મંઝીલ પહોંચી
સમજ્યો હું ઓકાત ચરણની

દરિયો યાને ઠલવાયેલી
મસ્તી અપરંપાર ઝરણની

ચોપાટે તારી ને મારી
ચાલું છું બસ ચાલ સ્મરણની

જીવતરને મેં સાદ કર્યો, ને
તે સમજી એ હાક મરણની

બધા એક એક કરજો વાદળાને કોલ
કહી દેજો કે અહિયાં 'વેલ' ઈઝ નોટ "ઓલ"

ધરા ઠાલી ઉભી, લઇ હાથ વરમાળા
હજુ ક્યા દુર દખ્ખણ વાગતા'તા ઢોલ

છલોછલ વ્હાલની નહેરો છે સુક્કી ભઠ
અગર જો વાલ હો કોઈ બંધ, એને ખોલ

અમે હીરો તને 'રજની' સમો ગણીએ
વિલનનો કાં તમે ભજવી રહ્યા છો રોલ??

અગર જો તુંયે અફસર હોય સરકારી
ચડાવું કેટલા, ને ક્યાં બલિ, તું બોલ !?

ખબર છે માવઠું થઇ લાઈન મારે તું
વરસવું છે?, કે ખોલી દઉં બધીયે પોલ!!!!

બધા એક એક કરજો વાદળાને કોલ
કહી દેજો કે અહિયાં 'વેલ' ઈઝ નોટ "ઓલ"

ધરા ઠાલી ઉભી, લઇ હાથ વરમાળા
હજુ ક્યા દુર દખ્ખણ વાગતા'તા ઢોલ

છલોછલ વ્હાલની નહેરો છે સુક્કી ભઠ
અગર જો વાલ હો કોઈ બંધ, એને ખોલ

અમે હીરો તને 'રજની' સમો ગણીએ
વિલનનો કાં તમે ભજવી રહ્યા છો રોલ??

અગર જો તુંયે અફસર હોય સરકારી
ચડાવું કેટલા, ને ક્યાં બલિ, તું બોલ !?

ખબર છે માવઠું થઇ લાઈન મારે તું
વરસવું છે?, કે ખોલી દઉં બધીયે પોલ!!!!

દીવાલો હતી આયનાની વચાળે
નહિંતર હું ખુદને જ ચૂમું કપાળે

હળાહળ હશે કંઈક ટહુકામાં નક્કી
અમસ્તું ખરે પાંદડું ના અકાળે

હજુયે વિમાસણમાં લાગે છે ઈશ્વર
નિરંતર રવિ નામ સિક્કો ઉછાળે

લખ્યો તો ખરો તરબતર એક કાગળ
પછી ના જડ્યું નામ એકે મથાળે

વાણીને આ તાણા ને વાણા શ્વસનના
કફન રૂપ ચાદર પછી સૌ વીંટાળે

એક ધૂપસળી, તે હું
ત્યાં સાંજ ઢળી, તે હું

તું જ્યોત ઝળાહળતી
ને વાટ બળી, તે હું

ખૂંખાર વસંતોમાં
બેબાક કળી, તે હું

સૌ રાસ રમીને રત
નાથ માંડ મળી, તે હું

એ રાત, મહાકાળે
જે ધાત ટળી, તે હું

નિ:સ્સાસા ઉભરે ચોધારે
વરસાવો કંઈ અનરાધારે

સળવળીયો દુશ્કાળી અજગર
પીછે હઠ કીધી તોખારે..!!

સાચવજે બસ કપરી ક્ષણને
કહેતા તરુવર, ધણ મૂંગા રે

સાગર, સરિતા, ઝરણા, કુવા
બેઠા છે સુક્કે સંથારે

લીલ્લી પળમાં યાદ કર્યો'તો
વળતર એનું ચૂકવી જાને રે

आदमी को आदमीसे बचके रहेना चाहिए
पीठ में खंजर चला दे, फिरभी सहेना चाहिए

कब तलक ये लब तेरे खामोशिया पीते रहे
जो भी कहेना हे उसीके दर पे कहेना चाहिए

ये रईसोंकी हे महेफिल और में बेबाक दिल
आँख दोनोमे चमकता कुछ्तो गहेना चाहिए

थम गया सब कुछ मेरे अन्दर तेरे जाने के बाद
अब लहुका रंग पाने, कुछ्तो बहेना चाहिए

में तेरे सायेमे ही पलता रहाथा उम्रभर
आखरी मंज़िल कफन तो खुदका पहेना चाहिए

વિચારે વૃક્ષ કે અરે! આ પાંદડા ખરી જતાં
બુઝર્ગ હું ઉભો, અને આ બાળકો મરી જતાં

ડૂબો, હજી ડૂબ્યા કરો,આ મોતીઓની આશમાં
તજીને મોહજાળ જો, શબો બધાં તરી જતાં

ગણી ગણીને ત્યાં સનમ ભરે તું જામ, ને અહી
નજરથી જામ કેટલાયે આશિકો ભરી ગયા..!!

જરાક કચકચાવજે પ્રયત્ન કેરી મુઠ્ઠીઓ
નહી તો કેટલાયના નસીબ અહી સરી ગયા

કથાઓ દંત થઇ ગઈ સબંધની, કે માનવી
અરિસે ખુદના બિંબને જોઈ હવે ડરી જતાં

ભૂલી ગયા ભગવાન ?, તમારું ભલું પૂછવું
નથી વરૂણના પ્લાન?, તમારું ભલું પૂછવું

મૂકી કપાળે હાથ, જગત આખું બેઠું છે
છતાં રહો બેધ્યાન?, તમારું ભલું પૂછવું

ધરા ધરે હર સાલ હરિવર, હરી ચુંદડી
બદલ કર્યો પરિધાન?, તમારું ભલું પૂછવું

દુઆ માસીદે, ભજન લાગાતારે ના પહોંચ્યા
થયા શું અંતર્ધ્યાન?, તમારું ભલું પૂછવું

પશુ-પખી અણબોલ, તરૂવર બધાં ટળવળે
દયા કરી છે મ્યાન?, તમારું ભલું પૂછવું

હશે, અડી મોંઘાઈ હવે આકાશ સુધી ને
ચળી ગયું ઈમાન? તમારું ભલું પૂછવું

હથેળીનું જીવન- કમળ ખોલતા
વિધિના લખાયા ભ્રમર બોલતા

અસંભવ, ને સંભવમાં પગ બે મૂકી
પ્રણય મત્સ્ય તાકી, ને સમતોલતા

ઘડી, ખટઘડી, પળની સરગમ સૂણી
સમય ફેણ લોલક સતત ડોલતાં

પ્રથમ મેઘ આષાઢી ટહુકો તમો
કણે કણ અમો આજ કિલ્લોલતાં

હતી રાજધાની, જનમ ને મરણ
કભી થી વો દિલ્લી, કભી દોલતા...!!!

"નિરર્થક" સમું શબ્દકોશે ચરણના
નથી ક્યાંય હોતું કદાચિત હરણના

તને સહેજ જોતાંજ, ચહેરે અમારા
બધાં ચિન્હ ઉપસ્યા હતાં વ્યાકરણના

વિધિના જુઓ ખેલ કેવા વિચિત્ર
મને સ્વપ્ન દે ઊંઘમાં જાગરણના

પ્રતિબિંબ વચ્ચે હતાં પારદર્શક
હજી ક્યાં ખુલ્યા એ ભરમ આવરણના

જિંદગીના રણનું મારણ છે મરણ
 જાણતું એ હોય છે કાયમ હરણ 


 'હું' અને પ્રતિબિંબ એક જ છે, છતાં
 હોય છે વચ્ચે અહમના આવરણ 


 શ્વાસના કુંડળ, ને તનનું આ કવચ
 દઈ દીધા, તોયે નથી કહેતા કરણ


 ને અમે પણ ઓગળી જાશું પછી
 ચિન્હમાં રહેશે ફકત બે "અવતરણ"


 ત્યાં જુલુસ જુદું જનાજેથી પડે 
ખૂટતા , વળતા જનાજે, બે ચરણ

ના અમારે પાંખના ફરફર થવું
એક લીલા પર્ણનું મર્મર થવું

જો તને પોસાય તો જંતર થવું
કાં પછી અગડંબ બની, મંતર થવું

આયને તિરાડ પડવી એટલે
શબ્દમાંથી, જાતનું અક્ષર થવું

ના હવા ઉછીની લેવી શ્વાસમાં
એટલું બસ આપણે પગભર થવું

છે શમાથી દિવ્ય, પરવાના તણુ
મોતને આંબી જવા તત્પર થવું

આજ મંદિર થઈ, મદિરાએ વળ્યો
ક્યાં સુધી એની ઉપર નિર્ભર થવું..??

હવે બહેતર થવું મુશ્કિલ વધુ 

કર્યું ઓકાતથી હાંસિલ વધુ 

 નદીને ચોતરફ વહેવું, અને 

નડ્યા બંને તરફ સાહિલ વધુ 

 ગળા ડૂબે રહી અક્સર રહે 

 પ્રણયમાં પ્રેમીઓ ગાફિલ વધુ 

કટોરો ઝેરનો ચાખ્યો અમે 

અદા તારી હતી કાતિલ વધુ 

 જીવનમાં શ્વાસની ચોપાટમાં 

થયું સાબિત મરણ કાબિલ વધુ

"અવતરણ"માં આવવાનુ રહી ગયું
વાત મારી કોઈ બીજું કહી ગયું

ના કટાણુ મોં કરો, ટાણુ ચુકી
એ સતત વહેવાનુ, ને એ વહી ગયું

ઝણઝણાવા સાજના હર તારને
ટેરવું એકેક, ઝખમો સહી ગયું

જાળ લીલા તોરણોની પાથરી
કોઈ, પાણિ આજ મારૂં, ગ્રહી ગયું

છે પસીને તરબતર મારી કબર..??
કે પછી હમણા જ કો’ વિરહી ગયું

ક્યાં લગ રૂઠ્યા રહેશો મેઘા, ક્યાં લગ રૂઠ્યા રહેશો 

તડકાને વડવાયુ ફૂટી, ક્યાં લગ કુંઠયા રહેશો 

 પોર તમે પરદેશ વીયા ગ્યા, વાટ અમે સૌ જોતા 

 સાત સમંદર પારની સોબત વાંહે વ્હાલપ ખોતા 

વરસોની છે આપ સગાઇ, તોયે વંઠયા રહેશો ? 

 ચાતક દેખે તીર નજરથી, મોર કળા વિસરાતો 

પાદર, શેઢા, ઢોર, ઢખારા, ઝંખે સૌ મોલાતો 

સમજાવું ચોપાસ દિશાને શેં ઉત્કંઠયા રહેશો

 મંદિરમાં ખોળો પથરાતો, મસ્જીદમાં ચાદરને 

ગુંગળાવો કાં તાત થઈને સુક્કી આ માદરને

 ઉખળો અનરાધાર ખુલી, નક્કામાં ગંઠયા રહેશો..!!??

વ્યથાઓનુ મંથન કરી, જે મળે
ધરી લઉં એ ડૂમા, અમારે ગળે

અમે મૌનમાં જે ગૂઢાર્થો કહ્યા
પવન પણ ઉભો રહી જરા સાંભળે

ખબર છે, નથી અન્ન કે જળ અહીં
છતાં રણમાં રોકી દીધો અંજળે

ફરેબી પહોંચ માનવીની જુઓ
હવે આયનાથીયે ઝાઝું છળે

હતી મોત મજબુત એવી કડી
 ખુદાને અને, એ મને સાંકળે

શોધવા જાશો અગર એકાંતને
ભીડના, હર શખ્સમાં મળશે તને

બેવફાઈ, ઘાવ, દર્દો ગમ, તમે
એ જ દીધું, જે હતું મારી કને

તું કહે નફરત, અમે કહેતા હતાં
લાગણી ટૂંકી પડી થોડી, પને

નામ શિલાલેખ બસ આપી દીધું
જ્યાં ન એ પહોંચી શક્યા’તા હાર્દને

આજ પડઘો મૌનમાં ભુલો પડ્યો,
મૌન ક્યાં પિછાણતુ’તું  શબ્દને..??

પ્રથમ કંટકે એના ટશિયાઓ ચાખ્યા 

પછી બોર શબરીએ ચાખીને રાખ્યા 

 હજી સ્વપ્ન પાંખે સવારી કરી ત્યાં 

તમે બેય પાંપણ તણા દ્વાર વાખ્યા 

 બુઝેલી શમાના નીકળતે ધુમાડે 

પતંગાના આછા નિસાસાને ઝાંખ્યા

 હથેળીની રેખા અગનપથ ગણી'તી 

નથી ખોતરી ખોતરી લેખ ભાખ્યા 

વફા, બેવફાઈ, સગા ને સબંધી 

અમે કેટલા કેટલા ઘાવ સાંખ્યા

તને સ્પર્શ્યો, ને જાગ્યા રૂંવાટા
જાણે પહેલા વરસાદ તણા છાંટા

અમે મુઠ્ઠીમાં સાચવીને બેઠા
નર્યા આપણા નસીબ કેરા ફાંટા

હજી વાવ્યું જ્યાં મૌનનુ બિયારણ
ઉગી નીકળ્યા’તાં ઘેઘૂર સન્નાટા

જરા ટશીયાનું નામઠામ પુછ્યું
તરત દઈ દે સૌ સરનામુ, "કાંટા"

બધાં શ્વાસોની સાંકળને ખેંચી
વળી બદલાવે જીવતરના પાટા

મુઠ્ઠીઓમાં ખોખલી રેખા હતી
આવ જા તકદીરની કોઈ ક્યાં થતી ?

કોયલે માળો કર્યો’તો ત્યારથી
કેરીઓ ડાળીએ વહેલી પાકતી..!!

મસ્ત્યની આંખોમાં એવું શું હશે
તીરની હર નોક એને તાકતી

મૃગજળો હૈયું જલાવે, ને પછી
હાંફણી, એને હવાઓ નાખતી

હુંફ જે નહોતી મળી, પામી શક્યો
રાખ પણ કેવી રખાવટ રાખતી..!!

વિરહીની ગીત....
શમણાના સોગન લઈ નીંદરડી માગી પણ થઈ વેરણ થઈ મારી સૌ રાત
ઝુરવાનુ આખો દિ’ હસતે મોઢે, કે મીણબત્તીશી મારી  હો જાત.....
સખી.મારે કરવાની કોને આ વાત

આંખ્યુના પાદરમાં પ્રિત્યુને વાવી, ને હેત્યુના પાયા’તા પાણ
ચોરે ને ચૌટે સૌ પૂછ્યા કરે કે અલી કેદિ’ આ લણવી મોલાત
સખી.મારે કરવાની કોને આ વાત

ફાગણ, વસંત, પછી કાયા પર ઝરમરતી વિરહુની વર્ષા ચોધાર
ટાઢકની હેલીઓ વરસે ચોપાસ, મારી સળગી ગઈ સઘળી નિંરાત
સખી.મારે કરવાની કોને આ વાત

ઉભી રઉં ઉંબરે ને, પરદેસી વાલમની જોતી રહું એક ટશે વાટ
તોય હજી આવ્યો નહીં પાંખાળે ઘોડે એ, ખુંદીને દરિયાઓ સાત
સખી.મારે કરવાની કોને આ વાત

કોડીયુ હો હેમ કે માટી તણું
એક સરખી જ્યોત નીકળવાપણુ

સોચ વચ્ચેની દિવાલે, છો કર્યું
એક દિ’ એ બંધ થાશે બારણું

ક્યાંય પુછાશો નહીં રણમાં તમે
થાવ તો બસ થાવ આંખોમાં કણું

શિલ્પ કાયમ વાહ વાહી પામશે
ના કદીયે આ બિચારૂં ટાંકણુ

લાગણીઓ કેટલી ધરબાય છે
છે કફનનુ નામ બીજુ ઓઢણું

હો અધૂરો, તે છતાં છલકાય છે
માણસો પણ જામ જેવા થાય છે

ટેરવામાં આવતી ઝાંખપ હવે
બ્રેઈલ સુધ્ધા ધૂંધળી વંચાય છે

એ જ છે વધસ્થંભ, જેના પર જુઓ
લાગણી મારી હવે લટકાય છે

મનસુબા, જે વહેંચવા નીકળ્યો હતો
શેરીઓમાં બે ટકે વેંચાય છે

આંગળીઓ ચક્રધારી જોઇએ
એમ ક્યાં પર્વત કદી ઉંચકાય છે

જીંદગી બસ પાન ત્રણનો મહેઝ આખો ખેલ છે
સાવ કુણું, છમ્મ લીલુ, ને પછી સુકવેલ છે

આ ઘસરકો બહારથી દેખાય છે એવો નથી
ભીતરે જો, તેં દીધી પીડાની રેલમછેલ છે

હું હવે પ્રતિબિંબના મહોરા ચડાવીને ફરીશ
એક પણ દર્પણ વિના, બિંબીત થવા આ પહેલ છે

દોસ્ત પડઘો એટલે, આ પર્વતે તારી તરફ
સાદ નહીં, પણ ખુદ તને બોલાવવાની ટહેલ છે

કેશ ધોળા, આ કરચલી, મોતીયા, વાંચી જજે
ઈશ્વરે તમને કર્યા છેલ્લા બધાં ઈ-મેઈલ છે

શબ્દનું ફાનસ લઈ નીકળી પડ્યાં
ને ગઝલ ગામે અચાનક જઈ ચડ્યાં

શીત લહેરો, હુંફની, તારી હતી
ખા-મ-ખાં આખા બદનમાં કડકડ્યાં

આયના પાછળ સતત શોધ્યા કરૂં
પણ અમે ખુદ આયનો થઈને જડ્યાં

એટલું અસ્તિત્વ રાખ્યું’તું અમે
નોંધ લેવાતી છતાંયે ના નડ્યાં

બંદગીમાં છે નશો, નહોતી ખબર
મસ્જીદે પણ મન ભરીને લડખડ્યાં

કોણ ઓગળતું રહે છે રાતમાં..?
હું, કે મારી મીણબત્તી, હાથમાં

જે હજુ ગર્ભિત હતો સંવાદમાં
કઈ રીતે ઉલ્લેખ કરવો વાતમાં..?

ભિંજવી દીધી છે એને એટલી
એ નહીં નીકળે હવે વરસાદમાં

હું સતત માણુ છું એકલતા અહીં
જ્યારથી સ્થાયી થયો વસવાટમાં

જીરવી લઉં ઘાત હું ગઝલો તણી
દાદ દ્યો થોડીક, પ્રત્યાઘાતમાં

અમે અમને જ ના પુછ્યું કદી
ચડાવી ના કદી ખુદને વદી

કદમ, બે અંતરે ચાલ્યા કરો
શિખાવ્યું તે જ તો, સપ્તોપદી

શબદ બૂ મારતા હર મૌનમાં
પ્રસરતી સાવ ચૂપકીથી બદી

રહું છું મસ્ત હું બે શુન્યમાં
નથી કોઈ એકડાની લત "સદી"

ગઝલ હું ટેરવે પાંચે લખું
અમારી જાત જાણે દ્રૌપદી..!!

પરત ના શ્વાસ છેલ્લો આવતો
મરણ ને જીંદગી છે સરહદી

ભારત ....બંધ...!!
હાથીડા પાછળ સૌ ભસતા’તાં શ્વાન અને કીડીએ પાળ્યુ’તું બંધ
ગાંધારી બિચ્ચારી સઘળું જોતી’તી અને બાકીના બેઠા થઈ અંધ

ચોરેને ચૌટે એક લુંટાતી સન્નારી, લોકશાહી જેનુ છે નામ
રઝળે છે લાશ અહીં કાયદાની ખુલ્લામાં, કોઈ નથી દેવાને સ્કંધ

ઉમટ્યા છે લોકોના ટોળે ટોળા, એ નથી ઉજવતાં નવલો પ્રસંગ
સાચુકલું ઘી, અને ઈંધણની, પૈસા દઈ લેવાને ઉભા છે ગંધ

ખાખી થઈ ઝાંખી, છે લુખ્ખાને બખ્ખા, ને સરકારી ઓઠા બેફામ
લીલી નોટુને લાલ સરબતીયા વચ્ચાળે પાંગરે છે સઘળા સંબંધ

ધોળી ટોપી કે પછી કેસરીયા સાફા હો, લીલા મૌલા કે બધા સંત
હોલિકા દાઝે નહીં, સળગે પ્રહલ્લાદ, એવા કારનામા કરતાં સૌ ખંધ

પરાકાષ્ઠાએ પહોંચીને, પછી શરૂઆત કરવી છે
સિકંદર થઈ, જગત જીતીને, તુજને મ્હાત કરવી છે

તમે બહુ બહુ તો ન્યોચ્છાવર કરો બે ચાર નિ:સાસા
અમારે શ્વાસ ને ઉચ્છવાસની બિછાત કરવી છે

ખબર નહીં, સ્વપ્નમાંથી તું પલાયન કઈ રીતે થાતી
હવે પાંપણ ઉપર પહેરેગીરી તૈનાત કરવી છે

બહુ શબ્દોની સંગ, એકાંતમાં કાનાફુસી થઈ ગઈ
હવે તો મૌન સાથે ભર સભામાં વાત કરવી છે

સતત જીવવું પડ્યું’તુ  મોત નામે ખોફની હેઠળ
ખુદાને રૂબરૂમાં આ બધી રજુઆત કરવી છે

ટેરવાનુ તાર પર રણઝણ થવું
વેદનાની આંખમાં આંજણ થવું

અણગમાની ડેલીએ સાંકળ ખુલી,
કોઈને સત્કારવા આંગણ થવું

સંશયોની આ સવાલી ભીડમાં
આપણે કાયમ સબળ કારણ થવું

સાવ હળવા રાખવા તમને ભલા,
ક્યાં સુધી પાંપણ ઉપર ભારણ થવું..??

જે થયું, જોગાનુજોગે, થઈ ગયું
આગમન તારૂં, ને મુજ મારણ થયું

સ્ત્ય થોડું ’અ’ થી અળગું રાખજે
"અ" પછી જ્યારે તું "લખ", અજમાવજે

શક્ય છે તારા ચરણ માને નહીં
તો પછી મંઝિલ, ને રસ્તા વાળજે

બદદુઆ, જે મસ્જિદે લાવી તને
બે દુઆ, એ સખ્શ માટે માંગજે

બહુ અમે પીધી મદિરા, ને તને
આજ સાકી કંઈ નવું પીવરાવજે

શ્વાસનું પ્રકરણ અહીં પુરૂં થયું
યાદનું પાનુ હવે સુલટાવજે

જીંદગી અને મોત......

મોતને થાવું’તું આગળ
જીંદગીને ક્યાં ઉતાવળ..?

અંત આઘો રાખવા, મેં
શ્વાસની ગુંથી’તી સાંકળ

મોત નામે ફુલ નહીંવત
એટલે જીવું હું બાવળ..!!

મોત પણ ઉગી નીકળતું
જીંદગી એવી રસાતળ

મોતના હસ્તાક્ષરોનો
જોઈ રોતા સહુએ, કાગળ

કાળના પાબંદ બન્ને
સહેજ ના આગળ કે પાછળ....

આવું કે હો એવું, એ તો એની મરજી 

કીડી કે પારેવું, એ તો એની મરજી 

આશાની સાંકળ ખખડાવી ઉભા રહેજો

 ખોલીને શું કહેવું, એ તો એની મરજી 

 બહુ બહુ તો પથ્થર થઇ ઝરણા વચ્ચે રહીએ 

ક્યાં ક્યાં થઈને વહેવું, એ તો એની મરજી 

સંબંધોની લારી લઈને નીકળી પડવું 

 કોને શું શું લેવું, એ તો એની મરજી 

દિલથી માગો, જે જે માંગો, કરગરવું શું ? 

દેવું કે ના દેવું, એ તો એની મરજી 

આપણ ક્યાં જનમ્યા'તા ત્યારે નક્કી હોતું 

એંશી, બ્યાંશી....નેવું, એ તો એની મરજી 

 આતમને અજવાળ્યા કરતાં રહેજો, બાકી

 ભીતર ક્યાં લગ રહેવું, એ તો એની મરજી

જીવતાં જીવતાં મરવું, સાલું ક્યાંથી ફાવે ?
છીછરે કાયમ તરવું, સાલું ક્યાંથી ફાવે ?

પીળા થઈને પાક્યા, ચાલો માની લઈએ
લીલે કૂંપળ ખરવું, સાલું ક્યાંથી ફાવે ?

હળવેથી હું ચિઠ્ઠી ક્યો’ તો સરકાવી દઉં
મોટેથી ગણગણવું, સાલું ક્યાંથી ફાવે ?

પીવું નહીં, ના પાવું એવા સોગન લઈને
અમથું પ્યાલી ભરવું, સાલું ક્યાંથી ફાવે ?

મુશળધારે, ધીંગી ધારે ખાબકનારો
મૃગજળને કરગરવું, સાલું ક્યાંથી ફાવે ?

પથ્થર દિલ પર મનસુબા કોતરવા જાતાં
પડઘો થઈને વળવું, સાલું ક્યાંથી ફાવે ?

ચોધારૂં રોયા’તાં હરદમ સદગત ટાણે
ખુદની ઉપર રડવું, સાલું ક્યાંથી ફાવે ?

વૃક્ષો, થઈ પડછાયો ચડતાં સામી ભીંતે
ઘર જેવું, ઘર સાથે રાખે, આવી રીતે

ગંજીફો અમથો તું ચીપે સંજોગોનો
ચોઘડીયે જે સર ઉતરે, એ હરદમ જીતે

પોથી, પંડિત, મૌલા, બાઈબલ, ગ્રંથ વૃથા સૌ
ઘેઘુર નીચે બેસી, સળગે ભ્રમણા ચિત્તે

ખાલીપાથી ભરચક્ક ઈચ્છાની છે પ્યાલી
મનખા તું તો દુખીયો કાયમ "ખાતે પીતે"

ખુલ જા સીમ સીમ બોલે શાયદ પથ્થર ખસશે
ધરતી નહીં ફાટે કંઈ બોલે ’સીતે સીતે’

दुश्मने जाने जिगरको जान लो
दोस्तोंकी भीडमें पहेचान लो

दर्दो ग़म, गर बांटना चाहो नहीं
एक चुटकी हमसे ही मुस्कान लो

आज पंगा आयनेसे जो लिया
हो गये हम सौ गुना बेजान, लो

कोई ना जाने ख़ुदा क्या चीझ है
कोई तो वो ढूंढनेकी ठान लो..!!

दिल जलोंका दिल कभी मिलता नहीं
खाक़ मेरी चाहे जीतनी छान लो

ભીડ માહેંથી નિકાલો, કોઈ તો આપો
શ્વાસનો મીઠો નિવાલો, કોઈ તો આપો

બારણા, બારી ને સાંકળ, ઉંબરાથી ઉફ
સાવ હું થાક્યો, દિવાલો કોઈ તો આપો

પૂર્વ ને પશ્ચિમ, દખણમાં ઉત્તરો ઝાઝા
છો દિશાશૂન્યો, સવાલો, કોઈ તો આપો

પથ્થરોમાં કેદ ઈશ્વર, છે અગમ અલ્લા
સહેજ અણછડતો હવાલો, કોઈ તો આપો

બહુ ગઝલ લખતો રહ્યો, બે વ્હેંત પાણીમાં
શેરિયત વાળા ખયાલો, કોઈ તો આપો

બે મજબુત (!!), ’વીક’ એન્ડ ગઝલ્સ

ભીતરે હું એકલો છું ભીડમાં
ઘાવ સંતાડું સતત હું પીડમાં

સાવ સુક્કા હો તણખલાં, તે છતાં
પાંગરે છે એક કૂંપળ નીડમાં

જીંદગીને પોરવી હું ના શક્યો
સોયના એ સુખ્ખ નામે છીંડમાં

ગટગટાવી મીર એ માર્યા કરે
સો ટકા ખામી હશે એસીડમાં..!!

"હા" તણો તારો હથોડો શું પડ્યો
ગાબડું તે દિ’ પડ્યું સોલ્લીડમાં

તું પ્રયત્નો આદરી દેજે મનખ
આખરે તારે સમાવું પિંડમાં....
************************

ભડભડું હું ભીતરે
ને બરફ ઉપર તરે

ઉંઘને ફફડાવતાં
સ્વપ્નના પીછાં ખરે

હોંશ પાયાને ઘણી
પહોચવાની કાંગરે

રવ, સદા પડઘો બની
જીવતો એકાંતરે

બંદગી એવી હજો
કે ખુદા પણ કરગરે..!!

શ્વાસ જ્યાં બેઠો હજી, આવ્યા તમે
શાંત સરવરમાં પ્રલય લાવ્યા તમે

કંટકોના શહેરમાં વસતાં અમે
નામ દઈને ’ફુલ’, મહેકાવ્યા તમે

દ્વંસ કાજે જે સુદર્શન જ્યાં ધર્યું
આંગળીએ એ જ, ઉચકાવ્યા તમે

મૈકદા છે દુર, પણ સાકી તણા
સહેજ અણસારે જ બહેકાવ્યા તમે

આ જ માટીમાં ઉગી, પીળા થયા
લ્યો, ફરી આ પાનને વાવ્યા તમે..!!!

હવે રઢિયાળી રાત મને વહાલી લાગે
પિયુ હળવેથી આજ મારો, વાલી માંગે...હવે રઢિયાળી

હોંશ હૈયે છલકાઉં....
ચાલ નર્તનની જાઉં....
નસે નસનસમાં ઘોડા ઓલાદી ભાગે...હવે રઢિયાળી

ઢોલ ધીમો વગાડ....
નેણ અડધા ઉઘાડ....
પછી છેડતીની શરણાયુ એવી વાગે...હવે રઢિયાળી

ક્યાંક રાધાની તાન.....
ક્યાંક ગોપીનુ ગાન....
મસ્ત મીંરા થઈ શોભું વૈરાગી ધાગે...હવે રઢિયાળી

વીજ દેખાડે વાટ....
લઈને અદકેરો ઘાટ....
અમે નીકળ્યા આકાશ હાથ ઝાલી ’આગે’...હવે રઢિયાળી

સત્યને થોડુંક આગળ રાખજો
સારથી માફક પછી અજમાવજો

સ્પર્શમાં કિત્તો ઝબોળી ને લખી,
આ ગઝલને ટેરવાથી વાંચજો

બંધ બારીની હવે આદત પડી
આપ હો, કે ના, અચૂકે વાસજો

સાવ ઝીણી રેતથી પણ પાતળી
આ સમયની ચાલથી સંભાળજો

શ્વાસ ચડવાની પળોજણ ક્યાં હવે.?
મોતને સરખી રીતે હંફાવજો..!!

તમન્નાની ડાળૅ હતાશાઓ લઈને
ખરે પાન ઈચ્છાનું સુક્કુ થઈને

ફકત ચાહવાનીજ ચાહત કરી, એ
કહે કોણ અફવાની આગળ જઈને

ઘડી દે મને એક મુરત ખુદાની
કહો વિશ્વકર્મા, સુતારા-સઈને

બધાં ફુલ નિસ્તેજ કાં છે ચમનમાં ?
કદાચિત એ હમણા જ અહીંથી ગઈ ને !!

હવે વિરમુ છું તને વારસામાં,
મળી ના શક્યો હું, એ અફસોસ દઈ ને

એક પળ પ્રતિબિંબને અળગા કરી જો દર્પણે
સાવ મૃગજળથી છલોછલ રણ મળે, બીજી ક્ષણે

રાત ની:રવ ને પ્રણયની, ઢોલીયે, મસ્તી તણી
સહેજ અમથી વારમાં ચાડી ફુંકી’તી કંકણે

પ્રેમની કબુલાત, કે ગઈ રાતની મીઠી ચૂભન
શી ખબર, ફુલો ઉપર જઈને ભ્રમર શું ગણગણે..??

શિલ્પ નિતરતું જનેતાનું નરી મમતા ભર્યું
ઘાવ પણ બહુ પ્રેમથી માર્યા હશે કોઈ ટાંકણે

લાગણીઓ, સ્વાર્થ, સગપણ, શ્વાસ છેલ્લો લઈ ગયો
આપણે પણ ક્યાં રહ્યા’તાં એ ઘડીથી આપણે..!! 

ફેંકવા પાસા નથી હર વાતમાં
છે મને વિશ્વાસ મારી જાતમાં

કાળના પહેરી કવન ઉભા બધાં
રાતરાણી ફક્ત મહેકે રાતમાં

છે રિયાસત પુષ્પની, સંભાળજો
કંટકો પણ હોય છે તે’નાતમાં

રિંદગી, કે હો ખુદાની બંદગી
બેયમાં રહેવું પડે ઓકાતમાં

ક્યાં જશું ?, કોની કને, મૃત્યુ પછી
શું પડો એવી બધી પંચાતમાં

બંધ બાજીના અમે પાના હતાં
ક્યાંક તો, ક્યારેક ખુલવાના હતાં

ક્યાંય પણ વિશ્વાસનો છાંયો નથી
વૃક્ષ ચારેકોર શંકાના હતાં

આંખ મીંચી માણવું શમણુ પડે
શી ખબર આ કાયદા ક્યાંના હતાં

પહોંચવું તારા સુધી દુષ્કર હતું
એટલે ઈશ્વર, આ મયખાના હતાં

જીવવાનો કોઈ પણ મકસદ નથી
ના હવે બાકી કોઈ બહાના હતાં

ઈચ્છીત કદિ’ મળે ન મળે, યત્ન કર
વાવ્યું ઉગી, ફળે ન ફળે, યત્ન કર

લઈ લે મશાલ મેઘલીએ રાસમાં
બાહુ પછી બળે ન બળે, યત્ન કર

આલિંગનો હવે કદાચ બિંબ દે
દર્પણ તને છળે ન છળે, યત્ન કર

પર્વત ઉપર ભરોસો કરી, સાદ કર
પડઘો બની વળે ન વળે, યત્ન કર

અંગત બધાના હોય રખે એ, બને
તારા ખભે ઢળે ન ઢળે, યત્ન કર

એક બે વાદળ નિચોવી

મ્હેકની બસ રાહ જોવી

આપણી અંગત વ્યથાઓ

બંધ બે આંખે જ રોવી

જે હજી નહોતી કરી, એ

વાતને ઠાલી વગોવી

શોધવા જો તું નીકળ, તો

જાત છે મંજુર, ખોવી

મોતના મણકાએ પુગ્યો

જીંદગી આખી પરોવી

સત્ય સાંગોપાંગ સિંચાયુ હશે એ મુળમાં
લીમડો નહીંતર ન કડવો હોય આવો કુળમાં

લાગણી નામે રસાયણ છે જરૂરી પ્રેમમાં
એમ ક્યાં ખરડાય પડછાયો કદીયે ધૂળમાં

ગોફણે સંજોગની, ક્યાં ક્યાં મને ફેંકી દીધો
ને અમે માન્યુ, સમય બસ કેદ છે વર્તુળમાં

નીરમાં દર્પણ સમુ મળતું નથી પ્રતિબિંબ, પણ
એ મજા પલળી જવાની ક્યાં મળે છે સ્થુળમાં

દર્દ આવ્યું, ને દવા, ને હાથ હુંફાળો પછી
ફાયદો ક્યારેક અણધાર્યો મળે છે શુળમાં

બંધ ના હો કોઈ પણ એ લાગણી,...સંબંધ છે
જે સગાઈ પાંપણે અશ્રુ તણી,....સંબંધ છે

પ્રેમમાં કંઈ કણ અને મણ કોઈ દિ’ હોતું નથી
ટેરવે મેરૂ, ને પગમાં વ્રજકણી,....સંબંધ છે

આયનો જાણે કે મારો જોડિયો બંધુ હતો
જાત સાથે જાતની સરખામણી,....સંબંધ છે

આપની નફરત રગે રગમાં અમારી દોડતી
હોય ગમ્મે તેટલી અળખામણી,....સંબંધ છે

મોત, યાને આપણી આ કાચ જેવી જીંદગી
માપસરની કાપવા હીરાકણી,....સંબંધ છે

યાદ એની હર અદા રહેશે તને
ને જમાનો બાવરો કહેશે તને

આયના સામે ઉભો, પહેરી અહમ
મેં કદી જોયો ન આ વેષે તને

શૂન્યમાંથી સહેજ પણ સર્જન કરો
તો ગણતરીમાં પછી લેશે તને

એકલા મણકા ભજે ના ચાલશે
સુત્રના ધાગે ખુદા મળશે તને

શ્વાસના પગલે કદી ના ચાલજે
એક દિ’ બેશક દગો દેશે તને

અમે સદાયે રણના માણસ
અલપ ઝલપ, પાંપણના માણસ

પ્રથમ વલોવી નાખી પંડે
પછી થયા માખણના માણસ

સહજ સરી જાતાં, પણ કપરી
વખત પડે તો, ક્ષણનાં માણસ

તમે મળો તો રેશમ રેશમ
ભલે ગણો છો ઘણના માણસ

થવું સવાલી, તારી મરજી
સદા રહ્યાં કારણના માણસ

રખે મને શમણામાં શોધો
નયન મૃગી, આંજણના માણસ

વણી લીધો ખુદને દોહામાં
કબીરનાં કાંતણનાં માણસ

જીવી ચુક્યા સદીઓ, પણ આખર
ભળી જતાં થઈ કણનાં માણસ

૬ મે.."વિશ્વ હાસ્ય દિન" નિમિત્તે
સૌના વિલાઈ ગયેલા અને ભુલાઈ
ગયેલા હાસ્યને નામ.....

હોઠના ખુણા જરા ઉંચા કરો
તો જ રહેશે હાસ્ય કેરો મ્હાવરો

આજના દિવસે હસીલે, કાલથી
તું હતો, ને છે જ, કાયમ બહાવરો

ખિલખિલાહટ બાળ મૃત્યુ પામતાં
થઈ ગયા બચપણ તણા ભાષાંતરો

દર્દ, ગમ, ઉચાટ સૌ નિ:શુલ્ક છે
સ્મિતનો બેશક અહીં વેરો ભરો

ડાયરે છુપી રીતે હસનારને
દંડ ફટકાર્યો રૂદનનો આકરો

કામ, ક્રોધી શેર સૌ ઉંચકાય છે
ભાવ ગગડી ગ્યો "હંસી"નો પાધરો

લાશ એની કાં મરકતી’તી હજી..?
કઈ રીતે જીવ્યો, તપાસો આદરો..

આ ગઝલ વાંચી, રખે હરખાય તું
આપણા બન્નેનો થઈ જાશે મરો...હો.હો...હો......હો...

જાત અમારી આવળ બાવળ
ફુલ ઉપર તું ઝાકળ ઝાકળ

જીવ તને ચૂમી લેતો’તો
સહેજ ખુલે તારી જ્યાં સાંકળ

પુર બધે મૃગજળના આવે
ધોમ વરસતાં વાંઢા વાદળ

સાવ કર્યો ડૂચો મુઠ્ઠીમાં
કાશ અમે હોતે એ કાગળ

મોત લખ્યુ’તું જીવન પહેલા
થાવ અમસ્તાં આકળ વ્યાકળ

ઍક નિઃસાસો વાવ્યો રણમાં
આજ ઉગ્યો ભીની પાંપણમાં

ડાળ લચી ગઈ ધાર્યા કરતાં
કો'ક હશે મારા આંગણમાં

મ્હેક હજુ તારી આવે છે
વ્હાલ ભરી, સુક્કા તોરણમાં

ઍમ કદી પડઘાય નહીં એ
સાદ કરો, અમથો ગણગણમાં

ચોટ શબદની ધારી કરવા
નાખ ગઝલ નામે ગોફણમાં

યાર ,નમાજીને ઘડપણમાં
યાદ ખુદા આવે ગોઠણમાં

સબંધોની છત હો, ને માઈનસ દિવાલો
ચણો કંઈક એવું જ રહેણાંક ચાલો

કમાડો, કડી, બારસાખો ને સાંકળ
વિરહનો તમે ખુબ ખડક્યો રસાલો

ઉગાડો બધી ડાળ, જલસાની કૂંપળ
ખરે પાનખર થઈ બધી આ બબાલો

અમે તો સતત ગાન કરતા પ્રણયનું
આ ઘડપણનો ઠેકો જરા છે બતાલો

ધરા, આભ, અગ્નિ, સરિતા તમારૂં
અરે..દઈ દીધો શ્વાસનોયે હવાલો

ટેરવેથી રંગ શબ્દોના ભરૂં
ને ગઝલની સાચવી લઉં આબરૂ

મૃગજળો પણ ઓગળી દુર્લભ થયા
આજનુ રણનુ વલણ છે આકરૂં

કલ્પનાએ એક કૂંપળની, હજી
ક્યાંક જીવી જાય સુક્કુ ઝાંખરૂં

સાવ સીધો સાંપડી જાશે હરિ
હાથ મીંરાનું ચડે જો ઝાંઝરૂં

એ જ તો શ્રધ્ધાંજલિ મોટી હશે
આંખ ભીની થાય, જ્યારે સાંભરૂં

ખુલ્લી બજારે નીર ભરી હેલ થઈ જશું
ઉભી કરો જો વાડ, અમે વેલ થઈ જશું

પત્તાની જોડમાં જ મને સાચવો સદા
બાજી તરીકે રાખશો, તો ખેલ થઈ જશું

પાયેથી લઈને કાંગરે ન મુકશો મને
ભાંગી ને ભુક્કો, આશ તણો મહેલ થઈ જશું

અવતાર આઠમો જો તને અવતરે, પછી
ઉઘડી જતી સ્વયંભૂ બધી જેલ થઈ જશું

અવ્યા નહીં તમે જો સમયસર ખરા સમે
મરવાની, ખુલ્લી પાપણોએ, પહેલ થઈ જશે

પડી કાંકરી એક સરવરમાં મારા
ઉઠ્યા જે વલય ચોતરફ, છે તમારા

ચરણ લુછતી જ્યા સમંદરની છોળો
અમે પાથરી ત્યાં દીધાતાં કિનારા

ગઝલ સાંભળીને તમે ચણભણ્યા’તા
અમે એમ સમજ્યા, દુબારા દુબારા..!!

બધા પુછતાં મૈકદે નામ મારૂં
અમે ક્યાં હતાં રાત ને દિ’ પીનારા ??

સતત ઝીંદગીની સફર ખેડતા મેં
હરેક અડચણોને ગણી’તી ઉતારા..

હરિ ને મારે, ઘર જેવું
બળ્યા કરે, એ કર જેવું

જીવુ તમારા કંકરથી
સદા ફુટી, ગાગર જેવું

ચરણ પખાળીને નટવર
દિસો સખા ચાકર જેવું

ભરી સભામાં લજ્જાના
અખય સમા પાતર જેવું

જરા ઉપાડી પર્વતને
શિરે ધરો છાપર જેવું

તમે ત્રિભુવનના દાતા
અમે તણખ પામર જેવું

જીંદગી ને મોતના પૂંઠા વચાળે
સાવ કોરૂં જીવવું મારે જ ફાળે

બે કરચલી, એક દીધી છે જમાને
ને વિધિતાએ લખી બીજી કપાળે

પ્રેમમાં થઈ જાય પારંગત બધાયે
કોઈ જો કે ના શીખ્યું આવું નિશાળે

પુષ્પ ને પર્ણો સમય કેરા ખરે, પણ
કંટકો સંજોગના તો છે જ ડાળે

મોત યાને કે પ્રભુ બે દાવ વચ્ચે
આપવા ભવ આવતો, સિક્કો ઉછાળે

તરસને છેડે તમારૂં ઘર છે
પરતના રસ્તાઓ તરબતર છે

રવિ વિરહનો હજુ તપ્યો ના
મધુરી ઝાકળ ભર્યા અધર છે

તમે નિભાવી’તી બેવફાઈ
વફા અમારીયે ધરકધર છે

નજરથી પી ને રહો છો મયકશ
અદા છે એવી, કે કરકસર છે..!!

ન શબ્દ ટહુકા, ન કોઈ કલરવ
અહિં કબરમાં વસ્યું નગર છે..

દર્પણમાં ટગરાતાં રહેવું રહેવા દેજો
ખુદને ખુદથી છળવા દેવુ રહેવા દેજો

નખરાં, છણકા, ઝખ્મો, ગુસ્સો, જુઠ્ઠા સોગન
ગમતાનુ સઘળુંયે સહેવું રહેવા દેજો

પડઘાતી છાતી રાખીને ખુલ્લું બોલો
કાના ફુસી કરતાં કહેવું રહેવા દેજો

ચંચળતા ઝરણાની માફક રાખો, કિંતુ
અથડાતાં કુટાતાં વહેવું રહેવા દેજો

શ્વાસોના લીધાં દીધાંના સોદા કરતાં
એમા પણ વળતરનું લેવું રહેવા દેજો

હલ્લેસું એક તારી ’હા’ નું
ભવસાગર તરવાનુ બહાનુ

વિશ્વાસે વાવેલા વૃક્ષે
પંખી એક બેઠું શંકાનુ

અરધી રાતે શમણું સળગ્યું
સોનેરી મારી લંકાનું

મયખાને જઈને મૌલાઓ
સરનામુ પુછે અલ્લાનુ

અવતરવાનુ રોતા રોતા
અવગત થાવું છપનું છાનુ

અટકળની નગરીમાં હાલો
ના કરવાનુ કરવા ચાલો

અંધારે અવસર ઉજવવા
પડછાયાનો છેડો ઝાલો

પર્વત દ્વારા તરછોડાયો
પડઘો અમને ભારે વ્હાલો

મુઠ્ઠી મૃગજળ રણમાં નાખી
હરણાની હેરતને મ્હાલો

ગીરવે મુકી દીધાં સૌએ
મંજીરા, વિણા, કરતાલો

શબ્દનું એક બીજ મેં વાવ્યું હતું કાગળ ઉપર
એ ગઝલનું વન થશે, નહોતી ખબર, આગળ ઉપર

ઓ પડ્યો..હમણા પડે....એવું રચીને ના પડે
શું ભરોસો રાખવો એ તરકટી વાદળ ઉપર

તું સમયના સુર્યને વળગી રહે તો શું કરૂં ?
મેં લખ્યા’તા પ્રેમપત્રો મખમલી ઝાકળ ઉપર

એ હવે માહિર છે પગની દબાતી ચાલના
કાન સરવા રાખજે બસ દ્વારની સાંકળ ઉપર

પ્રેમમાં ડૂબી ગયાના પાળિયા ઉપર લખો
મીણબત્તી ઓગળી, સળગી સતત, આ સ્થળ ઉપર

"મતલાથી મક્તા સુધીની ક્ષણને પરખો
શબ્દોમાંથી નીતરતી સમજણને પરખો

ગોધૂલીમાં વાંસલડી પાછળ ઘેલી થઈ
રાધાને પગ ચોંટેલી રજકણને પરખો

નિ:સ્સાસા પહેરી શું ઉભા દરપણ સામે
ફાટેલા, પણ અંદરના બચપણને પરખો

પર્વત બોદો છે કે મારી નિયત નબળી
પડઘા ના પડઘાવાના કારણને પરખો

પ્રગટીને આથમતી જ્વાળાને વિસરીને
હૈયામા સચવાયેલા આ જણને પરખો"

એ ખુદા તારી ખતા છું
એટલે તો રિક્તતા છું

સાવ ભાંગીને ભુકેલી
હું બિચારી શિષ્ટતા છું

દુશ્મનીમાં પણ ખિલેલી
જળ કમળવત મિત્રતા છું

લાગણી બરછટ ભલે હો
પ્રેમ કેરી સ્નિગ્ધતા છું

દિવ્ય ચક્ષુ છે અમારા
ક્યાંક ગાંધારી, છતાં છું

અમે જો આંગળી થઈએ, તમે પર્વત થજો
જશું લઈ કાશીએ ગરદન, પછી કરવત થજો

કરો જો પ્રેમ, તો ભરચક્ક છલોછલતો કરો
મદિરા ના, વધેલી જામમાં નહીંવત, થજો

ભરી મહેફિલ મહીં વરતો તમે, છો પારકું
મળો જો સામસામે તો જરા અંગત થજો

ખૂટે આ શ્વાસ આખર, નામ પણ વિસરાય છે
ગઝલ બેચાર મુકી જઈ, પછી શાશ્વત થજો

ઉપાડી, કાફલો આખો જશે અમને, સનમ
તમે પણ, સમ અમારાં, હમસફર અલબત થજો

ज़मानागौरसेसुनतारहाथागुफ्तेगु
सुनाहैआपकीभीथीयहीतोआरझु

थमादीजिंदगीसारीहमेउनकेलिये
हमेतोचाहीएथेएखुदाबसचारसू

खुदाकेनामपेक़तराभीमयकानामिला
चलेहमआजमयखानेसेहोबेआबरू

फरकक्याआपमेंऔरआयनेमेंहैभला
कहादिदारकोआनापडेगारूबरू

दरोदिवारकोमद्देनज़ररखनाजरा
यहांतस्वीरतेरीभीलगेगीहुबहु

गौरसे=ध्यानसेचारसू= चारदिन, क़्तरा=बूंद,
दिदारको=मिलनेकोमद्देनज़र=ध्यानमेंरखना

શબ્દને બોળી જુઓ
જામમાં ઘોળી જુઓ

મૌનને ખોલી જરા
હોઠ પર તોળી જુઓ

નામ અફવાનું દઈ
વાત ફંગોળી જુઓ

શાંત પાણી પ્રેમના
સંશયે ડહોળી જુઓ

જાગતાં સુનારને
સહેજ ઢંઢોળી જુઓ

છલનાનું સરનામુ પુછો દર્પણને
મૃગજળનું પુછી લીધું છે કણકણને

ચહેરાની કરચલ્લી ઉપર ના જાશો
મ્હોરૂં મેં પહેરાવ્યું છે એક બચપણને

ગીતા પર મુકતા પહેલા એ હાથોની
સમજાવી દીધી લાગે છે, સમજણને

ઉગતો છું, ગઝલો વાંચીને મહેફિલમાં
દાદોના હાકોટા માનુ, ચણભણને

ઘટનાની માળા ફેરવતો હાથોમાં
જીવતો હું તારી ને મારી ક્ષણક્ષણને

શ્વાસોના તાણા વાણાને તોડીને
છોડાવો આ જીવતર જેવા વળગણને

હજી સહેજ પરબિડીયુ ખોલતો જ્યાં
ખબર નહીં આ મન ઉડતું આભમાં ક્યાં

ઘરે ટોડલા પર હશે ધૂળના થર
રજે રજમાં બચપણ ગુજાર્યું મળે ત્યાં

હશે મેં જ ખેંચેલી લક્ષ્મણની રેખા
કદાચિત તમોને એ રેખાએ રોક્યા

તમે સ્વપ્નનું રૂપ લઈને વિહરતા
અમે આંખ ખુલ્લીએ હર રાત ઝંખ્યા

વૃક્ષોની પીડાઓ લઈને પાન ખરે છે
કૂંપળ ઉપર મોટેરો અહેસાન કરે છે

ફુલોને તો આપવિતી કહેવી’તી, કિંતુ
ઉપરછલ્લો પતંગિયાઓ કાન ધરે છે

મૈકશ મળતા એવું ભાસે જાણે, સાકી
બેઈમાનોની પ્યાલીમાં ઈમાન ભરે છે

ખુલ્લી રાખો સાંકળ, ક્યારે નીકળી જાશે
જીવતર નામે સૌ સૌને મહેમાન, ઘરે છે

પથ્થર થા, કે પથ્થર વચ્ચે હોવા જેવું
ઈશ્વર અલ્લા નામે ક્યાં ઈન્સાન ડરે છે..?

તરસની હતી ચોતરફ બોલબાલા
ન સાકી, મદિરા ન છલકાતાં પ્યાલા

ચરણ તો સતત પંથ કાપ્યા કરે છે
તમે વેડફો છો દિવસ રાત ઠાલાં

તમારા જ પડઘા પડે છે નિરંતર
ચલાવો છતાં મૌનની પાઠશાલા..!!

કરૂં કેમ સાબિત તમોને હું કાતિલ
નજરથી ચલાવો તમે તીર ભાલા

નશો દુશ્મનીનો ચડ્યો દોસ્ત તારી
ખબરદાર, ઉચ્ચારતાં શબ્દ "વ્હાલા"

ક્ષણ ક્ષણના સરવાળા કરતા શેષ વધે, એ ઘટના
ઘટનાઓ જે જીવતરમાંથી બાદ થતી, એ સપના

તૃષ્ણા નામે સરવર છલકે મૃગજળથી, એ ભ્રમણા
દર્પણમાથી આખે આખી બહાર ઝરે તે છલના

મયખાને વ્યવહારો ચાલે સુખદુ:ખના મૈકશના
મસ્જિદમાં સૌ ખુદને કાજે આવે શું એ ખપના।?

શ્વાસોની પગથારે ચાલો વાટ હવે ગઈ ખુટી
અજવાળી પાંખોએ ફરશું ફેરાઓ ભવભવનાં

અમથો વાલમ આંટો દેજો, વ્હાલપની નગરીમાં
રસ્તા મહેકે લાગણીઓના ગુલમહોરે રગરગના
ડો. નાણાવટી

ઢળે સુરજ, ને પડછાયો મારો લંબાતો
અડી ક્ષિતીજને, માઝમ રાતો થઈ પડઘાતો

હજી તમારા હાથોને સ્પર્શું છું ત્યાં તો
વગર પૂનમનો હૂંફાળો દરિયો ઘુઘવાતો

અમે તમારા પાને પાના વાંચી જાતાં
તમે અમારા કાગળને જોતા અછડાતો

ભલે નુપૂર ના પહેરો અરધી રાતે તો પણ
મને દબાતાં પગલે પણ પગરવ સંભળાતો

વિતે, હ્રદયમાં વસવા સહુના, જીવતર આખું
જરાક અમથી કાંડીએ માનવ વિસરાતો

ડો. નાણાવટી ૨૨-૩-૧૨

આપણાં સંબંધના સોગન, હવે
"ગાંઠમાં બંધાઈ જાવું પાલવે"

પાંખડી પણ સાવ પાખંડી હતી
બે ઘડી પણ ઓસનું ન સાચવે

બે’ક પ્યાલી ઠાલવી મૈકશ બધાં
પોતપોતાની વ્યથાઓ ઠાલવે

આખરે, ઈર્શાદ પરણાવે, રદિફ
કાફિયા સાથે, ગઝલને માંડવે

લાશને સળગાવવામાં સૌ સગા
સહેજ પણ સૌજન્યતા ન દાખવે

ડો. નાણાવટી ૨૦-૩-૧૨

WORLD SPARROW DAY

દાળ ચોખાના દાણા પુછે, ચકલી ક્યાં છે ?
ઘરનાં ખૂણે ખૂણા પુછે, ચકલી ક્યાં છે ?

સિમેંટની સંસ્કૃતિ નીચે કચડાયેલા
સુક્કા તરણે તરણા પુછે, ચકલી ક્યાં છે ?

પીઢીયા, પંખા, ફોટાના પછવાડાં, કાંધી
તુટેલા સાવરણા પુછે, ચકલી ક્યાં છે ?

સાંજ સમેનો ચીં ચીં નો કલરવ સંભારી
વૃક્ષો થઈ નીમાણા પુછે, ચકલી ક્યાં છે ?

શીલા, મુન્ની, છમ્મક છલ્લે ગુંગળાયેલા
બચપણના સૌ ગાણા પુછે, ચકલી ક્યાં છે ?

ભામાશાએ ઠલવી દીધું આભ, છતાંયે
રાણા જેવા રાણા પુછે, ચકલી ક્યાં છે ?
ડો. નાણાવટી..૧૩-૨-૧૨

૭૦૦મી રચના..૭૦૦મી રચના

મિત્રો..તમારા બધાની શુભેચ્છા
અને સાથ લઈને આજે આ હોળીના
શુભ અવસર પર આજે મારા
સ્વરચિત રચનાઓના બ્લોગ પર
૭૦૦ મી હા..૭૦૦ મી રચના મુકી રહ્યો
છું.....આભાર....

ઓણુકી હોળી......

અમે નીંદરડી ગામે ગિયાતાં
તીંયા શમણાના રંગે રંગાતા

નથી પિચકારી, ડોલ કે ઘડુલા
નરી લાગણીથી લથ બથ ભિંજાતા

જરી મુઠ્ઠી ગુલાલ અંગ છાંટ્યો
ત્યાં તો પાલવની પ્રિતે બંધાતા

તમે રમઝટની હોળી પ્રગટાવી
અમે સળગેલા હાથે ઉભાતાં

બધા મસ્તીને માંચડે ચડીને
પછી કોલોવરી કોલોવરી ગાતાં

ભરી કેસરીયા કેસુડાં પ્યાલે
નર્યા ફાગણ ને ચૈતર પીધાતાં

તમે ઝુલતાં સુર્ય કિરણોની શાખે
અમે સાવ ઝાકળ સમા ફુલ પાંખે

હતું સિર્ફ પલડું અમારા તરફનું
છતા તીર વિંધી પ્રણય મત્સ્ય નાખે

કચડવાની બદલે તું મુઠ્ઠીમાં સઘળા
નિરર્થક હથેળીએ સંજોગ ભાખે

ગમે ત્યારે શમણામાં આવી શકો છો
સુવું એટલે સહેજ અધખુલ્લી આંખે

જવું ક્યાં કદી આપણે ચાલતા ત્યાં
ભલેને કબર આપણી દૂર રાખે

અમે શબ્દ નગરીના સૌથી તવંગર
ધૂરંધર અમોને કહે છે પયંબર

કળી જાવ ઉંડાણ અશ્રુ તણું જો
પછી છીછરો સાવ લાગે સમંદર

લઈ વૃક્ષ દિક્ષા ઉભું પાનખરની
ઉઘાડું, સુકાયેલ જાણે દિગંબર

હજુયે નશો આંખમાં છે વિજયનો
ગઈ રાત વાંચ્યો હતો મેં સિકંદર

હતી એક સાકી, ને મૈકષ છે અઢળક
ભરાશે હવે મૈકદે પણ સ્વયંવર

અલખને ઉતારે મુકો શ્વાસ બે પળ
સફર ચાલતી આમ રહેશે નિરંતર
ડો.નણાવટી.....૨-૩-૧૨

હરણને જરા અમથું પાણી પીવાડો
હવે ક્યાં સુધી ઝાંઝવાએ જીવાડો

પ્રતિબિંબ તારા ને મારાની વચ્ચે
દુભાયેલ છે લાગણીની તિરાડો

પ્રવેશી શક્યો ના સદન મૌન કેરૂં
શબદના નથી બારણા કે કિવાડો

વણાતી નથી ચાદરો સિર્ફ તાણે
હશે કોઈ વાણો તમારોયે આડો

ફુટે માટલી સાવ પાકીને સૌની
અજબનો છે આ જીંદગીનો નિંભાડો
ડો. નાણાવટી ૧-૩-૧૨